Czy wiercenie w stali musi być uciążliwe?

Wiercenie w stali wykonywane za pomocą wiertarek ręcznych może się stać czynnością bardzo uciążliwą, jeśli użyjemy do tego wierteł o nieodpowiedniej geometrii. Zastanówmy się więc, jakie wiertła najlepiej zastosować do tego typu operacji.

Oczywiste jest, że do wiercenia w stali używa się wierteł krętych specjalnie przeznaczonych do tego typu obróbki. Jednakże wiele osób, które muszą wykonywać otwory w stali, narzeka, że chociaż używa do tego prawidłowych narzędzi, jest to operacja długotrwała i wymagająca użycia dużej siły nacisku na wiertarkę, a więc męcząca. Można więc zapytać, skąd wynika konieczność stosowania tak dużej siły? Najprościej można odpowiedzieć, że – z geometrii wierteł. Wiertła standardowe mają bowiem najprostszą z możliwych geometrię krawędzi skrawających, czyli skręcone krawędzie stożkowate, połączone krawędzią poprzeczną zwaną ścinem. Znajduje się on na samym wierzchołku osi wiertła. Konsekwencją tego usytuowania jest bliska zeru prędkość obwodowa ścina. Jego krawędź tnąca jest do tego tępa i dlatego bierze niewielki udział w procesie wiercenia. W zasadzie szlifuje tylko powierzchnię obrabianego metalu. Ponieważ ścin nie jest ostry, nie centruje wiertła, pozwalając zbaczać mu z wyznaczonego punktu wiercenia w pierwszej fazie wykonywania otworu (tylko podczas wiercenia ręcznego). Na skutek tego dochodzi często do zarysowania powierzchni elementu, w którym wiercimy.

Aby do tego nie dopuścić, musimy wywierać mocny docisk na narzędzie. Badania wykazały, że do 60% siły nacisku zużywane jest na pokonanie oporu, który metal stawia ścinowi. Duża siła nacisku i tarcie w strefie skrawania są przyczynami powstawania w niej wysokiej temperatury. Aby temu zapobiec, musimy stosować chłodzenie. Stąd, jak widać, krawędź ścina jest przyczyną wielu kłopotów z wierceniem w metalach, szczególnie w twardej stali. Jedną z metod radzenia sobie z nimi jest stosowanie wierteł o zoptymalizowanej geometrii, która eliminuje konieczność stosowania dużej siły, jednocześnie zwiększając szybkość wiercenia w metalach.

Aby sprawdzić, jak skuteczne jest wiercenie wiertłami o zmodyfikowanej geometrii krawędzi skrawających ostrzy, wykorzystaliśmy do tego wiertła: HSS (o zmodyfikowanej geometrii typu A (zob. rysunek zamieszczony w artykule), HSS TiN (wiertła HSS pokryte azotkiem tytanu o zmodyfikowanej geometrii typu A) i kobaltowe HSS-Co (o zmodyfikowanej geometrii typu D) i porównaliśmy otrzymane wyniki z wynikami użycia popularnego wiertła HSS o tradycyjnej geometrii typu B, czyli z dużym ścinem. Wszystkie użyte przez nas narzędzia miały średnicę 10 mm. Wykonywaliśmy nimi otwory o głębokości 10 mm w stali konstrukcyjnej przy użyciu wiertarki 1000-watowej. Stosowaliśmy nacisk wiertłem na obrabiany element stalowy przez obciążenie dźwigni stojaka wiertarskiego sztabą stalową o wadze 10 kg. Wiercenie było więc wykonywane bez udziału operatora, przez co zostały wyeliminowane czynniki przypadkowe towarzyszące ręcznemu wykonywaniu tej operacji. Rola operatora sprowadzała się tylko do włączenia i wyłączenia wiertarki oraz do podawania emulsji chłodząco-smarującej do strefy wiercenia.

Wiertłem HSS o zmodyfikowanej geometrii A uzyskaliśmy następujące czasy: 18 s (10 kg) i 16,25 s (10 kg); zaś HSS TiN o geometrii A – 9 s (10 kg) i 9 s (10 kg); HSS-Co o geometrii D – 21 s (10 kg) i 14 s (10 kg). Otwory porównawcze wykonane wiertłem HSS o tradycyjnej geometrii typu B zostały wywiercone w następujących czasach: 1 m 07 s (10 kg) i 54 s (10 kg).
Otrzymane wyniki pokazują, że wiertłami o zmodyfikowanej geometrii możemy wiercić nawet do ponad 6 razy szybciej niż wiertłami o tradycyjnej geometrii, a także, że w przypadku wykonywania otworów w stali konstrukcyjnej najbardziej wydajne są wiertła HSS TiN z geometrią typu A. W tego typu obróbce są one ponad 50% wydajniejsze niż wiertła kobaltowe, które odznaczają się bardzo wysoką trwałością, co wynika z właściwości użytego na nie materiału. Powodem szybszej pracy wierteł HSS TiN jest zmniejszenie tarcia w strefie skrawania przez pokrycie ich cienką warstwą azotku tytanu. Warstwa ta także zwiększa trwałość tych narzędzi.

Reasumując, można powiedzieć, że gdy musimy wiercić w stali z ręki, najlepiej jest używać wierteł o zmodyfikowanej geometrii, gdyż wtedy znacznie skrócimy proces wykonywania otworu, a tym samym nie będzie on dla nas bardzo uciążliwy. Wniosek ten szczególnie dotyczy osób, które do tego używają wiertarko-wkrętarek niemających rękojeści dodatkowych. Muszą one wywierać dość duży nacisk maszyną, co jest niewygodne i doprowadza do odchylania wiertła od wyznaczonej osi wiercenia. W efekcie uzyskany otwór jest małej jakości, a w czasie wiercenia wielokrotnie dochodzi do zakleszczenia się wiertła w obrabianym materiale, co jest przyczyną przeciążenia elektronarzędzia i ma negatywny wpływ na jegotrwałość.

ZOBACZ TAKŻE
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments

SZLIFOWANIE METALI (CZĘŚĆ VII) – OBRÓBKA ŚCIERNA STALI NIERDZEWNYCH

Stal nierdzewna zwana INOX należy do grupy stali nierdzewnych i kwasoodpornych. Charakteryzuje się wysoką odpornością na działanie czynników powodujących korozję oraz łatwością w konserwacji i pielęgnacji. Aktualnie grupa stali nierdzewnych obejmuje ponad 120 rodzajów i znajduje zastosowanie w wielu dziedzinach techniki i życia codziennego.

 

Do obróbki stali nierdzewnej doskonale nadają się narzędzia ścierne nasypowe, zwłaszcza mające dodatkową aktywną powłokę szlifierską. Taki rodzaj narzędzi firmy KLINGSPOR oznaczono jako MULTI. Ten dodatkowy składnik spoiwa chłodzi obrabiany detal w strefie skrawania i nie dopuszcza do jego przegrzania. W zależności od ilości zbieranego materiału można stosować narzędzia ścierne o różnych granulacjach ziaren. Aby usunąć znaczną ilość materiału w krótkim czasie (np. fazowanie lub usuwanie nadlewków itp.), należy zastosować narzędzie z większym ziarnem, np. 36, 40. Z kolei do obróbki wykończeniowej i gładkościowej, np. do satynowania lub przygotowania pod polerowanie, zaleca się stosować narzędzia z ziarnem 240 lub 320, 400 lub wyższym. Oprócz wielkości ziarna ważnym parametrem podczas obróbki elementów ze stali nierdzewnej jest prędkość skrawania. Podczas pracy narzędziami zalecana jest prędkość 20÷30 m/s.

2015_10_19_8882_Klingspor_duenne_Trenn_016

Spośród wielu odmian obróbki ściernej narzędziami nasypowymi jedną z najpowszechniej stosowaną jest obróbka ściernicami listkowymi. Są to narzędzia bardzo elastyczne i z tego powodu doskonale nadają się zarówno do obróbki przedmiotów o prostych jak i bardziej złożonych kształtach. Ważną zaletą stosowania ściernic listkowych jest ich bezudarowa praca, łatwe dostosowanie się kształtu ściernicy do wielkości naroży wewnętrznych i zewnętrznych, szeroki zakres rozmiarów tarcz i możliwość wyboru dowolnej granulacji ziaren w zależności od rodzaju wykonywanej pracy. Warto tu wspomnieć, że wiele operacji szlifierskich na elementach ze stali nierdzewnej i kwasoodpornej można wykonać za pomocą włókniny ściernej. Narzędzia z włókniny najlepszą wydajność osiągają przy prędkości skrawania zbliżonej do podanej na etykiecie ściernicy.

mr_fsr618

Firma KLINGSPOR produkuje bardzo szeroką gamę wyrobów ściernych nasypowych przeznaczonych do obróbki stali nierdzewnych i kwasoodpornych. Warto poznać kilka charakterystycznych produktów. Krążek fibrowy CS 570 ze spoiwem „Multi” i mocnym podłożem charakteryzuje się bardzo długim okresem użytkowania. Nadaje się szczególnie do przemysłowej obróbki stali szlachetnej, budowy zbiorników, jak również do szlifowania płaskich powierzchni. Jest produkowany w zakresie średnic od 100 do 180 mm, z ziarnem ściernym z elektrokorundu cyrkonowego w szerokim zakresie granulacji: od 36 do 120.
Jest też ściernica listkowa trzpieniowa z miękkiej włókniny szlifierskiej NFS 600, która idealnie dopasowuje się do kształtu obrabianego przedmiotu. Podczas pracy daje stałą jakość szlifu aż do całkowitego zużycia ściernicy. Jest produkowana w zakresie średnic od 50 do 80 mm i o różnych wysokościach. Główny obszar zastosowania to obróbka uszlachetniająca powierzchni, przemysłowa i rzemieślnicza obróbka stali szlachetnej.
Ściernica listkowa wachlarzowa FSR 618 z ziarnem elektrokorundu umożliwia bardzo dokładną obróbkę w trudno dostępnych miejscach. Produkowana jest w średnicy 165 mm i granulacjach 40–220. Przeznaczona jest do obróbki szczelin, rowków, wpustów i wyżłobień przy przemysłowej i rzemieślniczej obróbce stali nierdzewnej.

KLINGSPOR_FS966_ 01

Podstawa ściernicy listkowej talerzowej SMT 624 wykonana jest z włókna szklanego i ma kształt wypukły. Ziarno ścierne z elektrokorundu cyrkonowego spojono żywicą syntetyczną. Narzędzie ma uniwersalne zastosowanie w przemysłowej i rzemieślniczej obróbce stali szlachetnej.

2015_11_17_8882_Klingspor_1mm_Trenn_135(1)

Z szerokiej palety tarcz firmy Klingspor tarcze do cięcia INOX typu A 46 TZ Special i INOX A 60 TZ Special są narzędziami bardzo wydajnymi, o dużej agresywności. Charakteryzują się niewielką grubością (1,6 lub 1,9 mm – 46 TZ, i 1mm – A 60 TZ) i szerokim zakresem średnic (od 100 do 230 mm – A 46 TZ i od 115 do 125 mm – A 60 TZ). Główny obszar zastosowań to cięcie cienkich blach, profili i rur. Podczas pracy tymi tarczami występują tylko niewielkie straty materiału, nie tworzą się duże zadziory (graty), a podczas cięcia wymagany jest tylko niewielki nacisk.

JanKrzos
ZOBACZ TAKŻE
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments
copyright 2026 portalnarzedzi.pl | wykonanie monikawolinska.eu